Tarih Bilimi Nedir 10

Gün, geçmiş dönemin incelenmesi bilimidir.[2] “Gün”, geçmiş zamanda olan vakaların incelenmesinin tarafı düzen, bu olaylarla ilişkin bilgilerin esrarkeşfi, toplanması, organizasyonu, sunumu ve yorumlanması ile de ilgilenen bir şemsiye terimdir.[3]

İnsan veya beniâdem-dışı üstelikı gözetmeksizin, arsa ve dakika aralığının kestirildiği bir geçmiş dakika dilimde, amil-sonuç ilişkisi kurup, doküman ve bulgular eşliğinde bilgiler toplayan bir bilimsel nitelikli disiplin olan gün, herhangi bir ilim kümesine dahil edilmez; çünkü gün, her düzın dünini inceleyebilecek kadar geniş bir disiplindir. İnsanlık düni kal konusu başüstüneğunda, gökçe yazının icadından önceki zamanlara “gün öncesi” denir.

Günî inceleme, geçmiş zamandaki olaylara ait tüm bilgilerin, vakaların vuku bulmuş olduğu devrin şartları dide önüne kırmızıınarak, kabil başüstüneğunca nesnel bir şekilde sunulması ile oluşur. Gün, yaşanan vakaların bir henüz yaşanabilmesi kabilinden bir muhtemellık olmadığından huy bilimlerindeki kabilinden deney ve gözleme dayanamaz.

Gün sözcüğünün Batı dillerindeki müşterek karşılığı, Grekçe: ἱστορία, historiá (valörı “anket”) teriminden türemiştir.[4] İyonya lehçesinde bildirme, çav ahiz kanalıyla selen edinme anlamlarında kullanılan söz, Attika lehçesinde görerek, tanık olarak bilme anlamlarının tarafı düzen çok henüz geniş bir valör dâhilğiyle fizik, coğrafya, astronomi, bitki ve efsanevi bilgisi ve ayrıca giderek huy bilgisini kapsayacak şekilde kullanılmıştır. Edward Carr’ın tanımıyla gün, “doğrulanmış olgular kümesi”nden değişik bir şey değildir.[5]